Sáng ngày 6/7, chiếc ô tô do Nguyễn Duy Tình (35 tuổi, trú tại Lệ Chi, huyện Gia Lâm, Hà Nội) lái theo hướng Lưu Khánh Đàm đi Vũ Xuân Thiều, khi đến khu vực ngõ 83 đường Phúc Lợi thì va chạm với bà Nguyễn Thanh B. (52 tuổi, công nhân môi trường, trú tại Đặng Xá, huyện Gia Lâm) đang quét rác ven đường. Vụ tai nạn làm bà B. tử vong, còn lái xe Tình rời bỏ hiện trường chạy đến cơ quan công an.

Một số nguồn tin chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội cho rằng, do biết không qua khỏi nên nữ lao công đã viết biển số xe gây tai nạn ngay tại vị trí mình đang nằm. Tuy nhiên, cơ quan công an xác định, dòng chữ ghi biển kiểm soát là do người dân chứng kiến vụ tai nạn tại hiện trường viết, để hỗ trợ việc truy tìm.

Trước đó, khoảng 23h ngày 22/4, tại đường Láng Hạ (Hà Nội), chiếc xe Hyundai 7 chỗ biển kiểm soát 29A 784.09 sau khi gây tai nạn liên hoàn thì bỏ chạy ra đường Láng (trước cửa Trường Đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong). Tại đây, chiếc "xe điên" tiếp tục đâm vào một nữ lao công khiến nạn nhân tử vong. Nữ lao công được xác định là bà L.T.T.H (sinh năm 1977, ở Xã Đàn, quận Đống Đa, Hà Nội). Bà H. là công nhân Cty TNHH MTV Môi trường Ðô thị Hà Nội, bà mất đi để lại hai con thơ bơ vơ trong nghèo khó. Và vụ tai nạn thương tâm này đã khiến không ít người xót ra…

Hiện trường vụ tai nạn giao thông ngày 6/7 khiến một nữ lao công tử vong tại phường Phúc Lợi, quận Long Biên. Ảnh: anninhthudo.vn

Nếu có việc đi ra đường vào những buổi tối muộn, chúng ta sẽ dễ dàng được chứng kiến nhiều lao công quét rác cần cù trong đêm tối. Với những đoạn đường có đèn chiếu sáng đảm bảo còn dễ nhận diện, những đoạn đường thiếu ánh sáng, chúng ta chỉ nhận ra người lao công qua những sọc phản quang trên áo bảo hộ của họ.

Do đặc thù công việc, thường những người lao công quét rác bắt đầu công việc từ 21 giờ hôm trước đến 5 giờ sáng hôm sau. Những người làm ca đêm vất vả hơn, đặc biệt họ luôn phải đối mặt với nguy cơ cao từ tai nạn giao thông.

Theo quy định về an toàn lao động, trước khi bắt đầu công việc quét rác trên đường, các công nhân phải chuẩn bị đầy đủ đèn hiệu, mũ bảo hộ, áo dạ quang, găng tay, khẩu trang. Tuỳ theo sự phân công, có khi một tuyến đường do 2 người, cũng có tuyến đường có tới 3 người quét đường và cũng có những tuyến phố ngắn chỉ do 1 người đảm trách.  

Dù đã được trang bị đầy đủ vật dụng bảo hộ lao động, nhưng trong quá trình làm việc, các công nhân vẫn phải tập trung quan sát, hễ nghe tiếng động cơ xe gầm rú bất thường, phải dừng quét và né tránh ngay lập tức như nhảy lên con lươn hay vỉa hè, thậm chí là nấp đằng sau xe rác…

Một trong những nguyên nhân chính gây tai nạn giao thông là do hành vi uống rượu bia, sử dụng chất kích thích gây ra. Luật pháp đã hình sự hóa hành vi trên và có những hình phạt khá nghiêm khắc, nhằm răn đe. Nhưng có một thực tế đáng buồn là hiện nay vẫn liên tiếp xảy ra các tai nạn đáng tiếc liên quan đến bia rượu, chất kích thích. Bên cạnh đó là sự thiếu chú ý quan sát của một số người điều khiển phương tiện giao thông, hoặc do các công nhân lao công làm việc tại những cung đường thiếu đèn chiếu sáng, khi tập trung làm việc không thể quan sát thường xuyên để đề phòng tai họa.

Chia sẻ với chúng tôi, một số công nhân Công ty TNHH MTV Môi trường Đô thị Hà Nội đang phụ trách vệ sinh môi trường một số tuyến đường như Láng, Nguyễn Chí Thanh, Kim Mã…cho biết, làm ca đêm cứ vào khoảng 1, 2 giờ sáng, những người lưu thông qua các tuyến đường lớn nội thành thường chủ quan đường vắng phóng rất nhanh, vượt ẩu. Nhiều thanh niên say xỉn, hoặc ở tình trạng thiếu tỉnh táo chạy xe rất "liều mạng", dù công nhân có mặc áo phản quang nhưng họ chẳng thèm quan sát, cứ phóng xe ào ào. Mỗi lần nghe tiếng xe bất thường từ xa, nhiều lao công phải lập tức nhảy lên vỉa hè để bảo toàn tính mạng.

Tuy nhiên, không phải lúc nào những người lao công cũng kịp thời tránh được các "hung thần xa lộ"… những vụ tai nạn đáng tiếc đã xảy ra với lao công chúng tôi đề cập ở phần trên là một ví dụ.

Tai nạn lao động xảy ra đối với những người lao công vệ sinh môi trường đã ảnh hưởng không nhỏ tới sức khoẻ cũng như tâm lý, hiệu quả công việc của họ. Có những vụ nghiêm trọng khiến không chỉ người thân của họ mà cả cộng đồng xã hội cũng xót xa.

Để giảm thiểu rủi ro cho những người lao công trong lúc làm việc, thiết nghĩ các cơ quan cần tăng cường tuần tra kiểm soát các phương tiện hoạt động lúc đêm khuya; siết chặt quản lý hoạt động kinh doanh bia rượu về đêm; phổ biến giáo dục năng cao kỹ năng cho người điều khiển phương tiện về việc nhận biết, phòng ngừa gây ra tai nạn cho lao công trên đường. Bên cạnh đó, có thể phân luồng bằng đèn cảnh báo đầu đường cùng rào chắn điều hướng cho phương tiện di chuyển sang các đường khác tránh những con đường đang diễn ra hoạt động vệ sinh môi trường; có chế tài xử lý mạnh tay với hành vi sử dụng bia rượu chất kích thích gây tai nạn trên đường...

Với cơ quan chức năng và các đơn vị chuyên trách ngoài việc tăng cường trang bị bảo hộ lao động, mỗi năm cần tổ chức định kì các lớp tập huấn hướng dẫn kỹ năng xử lý khi có tình huống bất ngờ xảy ra cho công nhân, đặc biệt là thời điểm làm việc những ca đêm. Sau các chương trình tập huấn, tất cả công nhân phải trải qua kỳ thi sát hạch lại những kiến thức đã được hướng dẫn, khi nhận được giấy chứng nhận an toàn lao động, mới phân công công việc cho công nhân. Về phía các công ty môi trường đô thị cần tiếp tục tăng cường công tác hướng dẫn, tập huấn an toàn lao động cho công nhân lao động; mỗi tháng, các công ty cần tổ chức họp, sinh hoạt, rút kinh nghiệm từ những tình huống thực tế, nhắc nhở công nhân cần nâng cao ý thức cảnh giác trước những tình huống bất ngờ có thể xảy ra khi hoạt động vào ban đêm, để kịp thời có những biện pháp phòng ngừa phù hợp.

Lặng lẽ giữa đời thường, những người lao công đang ngày đêm âm thầm, cần mẫn với công việc để làm sạch, đẹp cho phố phường, đô thị, nhưng họ cũng đang rất cần một môi trường lao động đảm bảo an toàn cho tính mạng, cho sức khỏe để yên tâm gắn bó với nghề. Việc đảm bảo an toàn cho họ trong khi hành nghề rất cần sự lưu tâm, chung tay ủng hộ của cộng đồng./.

Kim Chiến